Kenmerken van het symbolisme:

1. Er is een ruime plaats voor verwijzingen naar de wereld van de idee n en het onzichtbare,

2. Er is een ondubbelzinnige afwijzing van de leer van het naturalisme, materialisme en positivisme, die als gemeenschappelijk uitgangspunt hebben dat alle verschijnselen te herleiden zijn tot stof. Deze opvatting maakt de mens volledig afhankelijk van wetmatigheden. De stroming van het naturalisme in de literatuur stoelt op de gedachte dat de mens bepaald (gedetermineerd) is door de factoren erfelijkheid en milieu.

3. De opvatting heerst dat slechts met behulp van fantasie en verbeelding de mens in staat is de hogere wereld van de geest, de raadsels-achter-het-waarneembare (achter het zintuiglijke) te bevroeden. (Stromingen in de kunst)

Franz Kafka in gesprek met Gustav Janouch

Een vitale, sterke professor
& een overgevoelige, zwakke couturier

---

"Every man needs aesthetic phantoms in order to exist. I have hunted mine out, pursued them and tracked them down. I have grappled with anguish and I have been through sheer hell. I have known fear and the terrors of solitude. I have known those fair-weather friends we call tranquilizers and drugs. I have known depression and the confinement of hospital. But one day, I was able to come through all of that, dazzled yet sober."
"It was Marcel Proust who taught me that 'the magnificent and pitiful family of the hypersensitive are the salt of the earth.' I, without knowing it, was part of that family."

Yves Saint-Laurent

---

Kees Schuyt is sinds 1991 lid van de Koninklijke Academie van Wetenschappen. In deze raadsperiode is hij onder andere voorzitter van de projectgroep die zich bezighoudt met een rapport over waarden en normen.

---

1. Een Morele Oproep

Wie de twee foto's hierboven bekijkt zal geen moeite hebben om te ontdekken wie de gevoelige, zwakke modeontwerper is en wie de vitale, dierlijk-gezonde professor. En wanneer hij dat ontdekt heeft zal hij zich, wanneer hij gedreven wordt door het verlangen morele (waarden en normen) kwesties aan de orde te stellen, zich afvragen waarom een professor de dierlijke kracht bezit die de modekoning moet ontberen, omdat het niet voor de hand ligt en je eigenlijk het omgekeerde zou verwachten in een wereld waarin ons wordt wijs gemaakt dat wetenschap overwinning en beheersing van de dierlijkheid is.
Dierlijke kracht bezitten is geen schande. Geen mens hoeft zich te schamen dat hij extreem sterk is. Wat echter wel schandalig is, dat is het feit dat er in een wereld waarin de een dansend en hossend zichzelf door het leven beweegt, omdat hij van gekkigheid niet weet wat hij moet doen met zijn dierlijke teveel, gevoelige serieuze mensen rond lopen die maar een enkel verlangen bezitten: een klein beetje van de dierlijke kacht bezitten die anderen in overvloed bezitten.
Ik stel dit probleem aan de orde, omdat ik - net als de overgevoelige modekoning - mijn leven lang geworsteld heb met het probleem van het fysieke tekort in een wereld waarin iedereen om me heen me met blozende, grijnslachende koppen toeschreeuwde dat er niks heerlijkers is dan te mogen zwelgen in een overweldigend teveel.
Je raakt er aan gewend natuurlijk, aan een tekort, maar je blijft (zoals Jules de Corte het uitdrukte naar aanleiding van de vraag of hij zijn blindheid had geaccepteerd) het een onnatuurlijke zaak vinden, omdat een mens gewoon een compleet wezen behoort te zijn, zonder een tekort en dus ook zonder een teveel.
Grote sterke jaren zestig moralisten toeterden mij als overgevoelig mens voortdurend in de oren - o, hun stemmen waren bulderende kanonnen!!! - dat het teveel van de een leidt tot een tekort van de ander, en omdat ze die morele boodschap zo gruwelijk hard in mijn gevoelige oren getoeterd hebben met hun bulderstemmen ben ik ze gaan geloven! Hun teveel - zo geloof ik nu - is mijn tekort. En daarom roep ik ze nu dus op hun bulderstemmen te laten bijstellen, via stembandcorrecties die worden uitgevoerd door serieuze chirurgen die nog weten wat gewoon, normaal gedrag is.
Want werkelijk: ik kan er niet meer tegen, tegen het gebulder van de aan een chronisch teveel lijdende moralisten.

---

2. De teloorgang van de klassieke cultuur

Saint Laurent frequently uses ethnic themes in his garments, as well as bright colors contrasted with black. His day clothes have a slightly masculine flavor, and his luxurious evening wear is tinged with fantasy... Although a shy person, Saint Laurent believes he is the last true couturier. He maintains the highest standards of classic cut and tailoring...

Dat mensen individuele wezens zijn, die zichzelf op hun geheel eigen wijze willen en kunnen uiten, is een gedachte die in de wereld van de neoliberalen en de neosocialisten domweg niet meer aanwezig is. Daarom is het niveau van discussi ren in ons neo-neo-tijdperk ook zo bedroevend laag. Want het kenmerk van ontindividualiseerde mensen is dat ze nooit bereid zijn een eigen standpunt in een ander bloot te leggen, omdat ze zelf volmaakt ik-loos zijn.
Dat ontdekken is een merkwaardig gebeuren. Inzien dat mensen die het woordje 'ik' gebruiken niet verwijzen naar een eigen persoonlijkheid, maar naar een reeks van clich beelden die tesamen een gecollectiviseerd schijn-ik in het leven moeten roepen.
Dat is ook de reden waarom elke schijn-discussie je als eenling achterlaat met een weemakend gevoel van intellectuele en emotionele misselijkheid, omdat geen enkele gedachte die werd uitgesproken gevuld werd met de sprankelende glans van de individuele persoonlijkheid die zichzelf in het woord heeft uitgedrukt.
En juist omdat ik de glans van de eigen persoonlijkheid zoek heb ik tegenover de glansloosheid van de geslaagde moralistische wetenschapper, K. Schuyt, de glanzende melancholie van de geslaagde modeontwerper geplaatst (Saint-Laurent), om te laten zien dat een werkelijke discussie over waarden en normen binnen de samenleving nooit los mag worden gezien van de persoonlijkheid van diegenen die de discussie naar zich toe willen trekken.
Je zou dat standpunt 'klassiek' kunnen noemen, Socratisch of evangelisch, want hoewel christenen de figuur Jezus gesacraliseerd hebben is hij in feite de volledige ontkenning van alles wat het klassieke persoonlijkheidsdenken afwijst.
Het evangelie is een klassieke wordingsboodschap, een boodschap die zich richt tot mensen die zich geestelijk willen ontwikkelen, die de stilstand derhalve haten en die zich niet uit willen leveren aan welke conservatieve, betuttelende instantie dan ook.
Wanneer Jezus een Jan-Peter Balkenende zou zijn geweest, dan zou geen enkele joodse priester er over hebben gepeinsd hem uit te leveren aan de Romeinse machthebbers. Maar Jezus' naam was niet Jan-Peter, zijn naam was Jezus, en dat is niet zo maar een leuke spitsvondige mededeling maar een serieuze verwijzing naar mijn stelling dat werkelijk discussi ren veronderstelt dat een mens een eigen naam bezit.
Christenen zijn naamloze wezens, omdat ze 'Jezus' zijn eigen naam hebben afgenomen. Ze aanbidden in Jezus niet de geestelijke rebel, maar hun eigen kleinburgerlijke verlangens, die veelal volkomen haaks staan op de filosofie van het evangelie, die bepaald niet vaag is, maar alleen maar vaag wordt gemaakt door blinde aanhangers en even blinde bestrijders, on-personen die niet bestaan en daarom het bestaan van een ander ook ontkennen.
Wie een foto van Jan-Peter Balkende bekijkt ziet niets. Wie de foto van K. Schuyt bekijkt ziet ook niets. Maar wie een blik werpt op het portret van de modekoning Yves Saint-Laurent, die ziet een mens, een kinderlijk wezen dat binnen de vervormde entourage van een mislukt mannelijkheidsontwikkelingsproces, gevoelig zit te wezen op een melancholiek stemmende wijze, die daarom zo aangrijpend is, omdat het tragische gevoel dat wordt opgeroepen je in contact brengt met het oeroude klassieke verlangen dat als een soort oerbeeld (de psycholoog Gustav Jung spreekt over archetypisch beeld) in de menselijke psyche verankerd ligtr.
Wat de modekoning ons vertelt is dat we een verleden hebben. Wat K. Schuyt en Jan-Peter ons vertellen is dat we met onze klassieke waarden naar de hel kunnen lopen, omdat klassieke cultuur, die gebouwd is op persoonlijkheidsontwikkeling, volmaakte onzin is.
Rechts en links verenigen zich dus in de afwijzing van het (Saturnale) classicisme, en dankzij de extreme verlegenheid van een gevoelig mens gaan we inzien dat de maskerade van Schuyt en Balkenende niks anders is dan de mededeling dat in een oppervlakkige cultuur de oppervlakkige mens koning is.
Dat is natuurlijk niet niks, zo'n stelling, en daarom poneer ik hem ook, want wat koop ik als klassiek mens voor stellingen die niks zijn?
In een discussie kun je niet volstaan met lege woorden en beelden, die worden uitgebraakt door nietszeggende mensen. Yves Saint-Laurent is geen lege huls, De man is verlegen en vanwege zijn verlegenheid heeft hij nooit zichzelf kunnen ontkennen, omdat de ontkennende ander domweg niks met hem te maken wilde hebben. Dat zou je een soort wet van de remmende voorsprong kunnen noemen. Sommige mensen worden voortdurend door het leven afgeremd, maar juist vanwege die afremming (waaronder ze soms op een verschrikkelijke manier gebukt gaan), zijn ze in staat op het juiste tijdmoment in contact te komen met diegenen die hun ontkende ik herkennen en de glans ervan gebruiken om de naamlozen te bestrijden. En dat is wat ik op deze pagina dus wil doen!
Ik plaats de verlegen modeontwerper boven de blufferige (=naamloze) wetenschapper en de zijige (=naamloze) politicus en trek vol klassieke overgave een 'haute couture broek' aan.
Yves Saint-Laurent hield van fraai gestileerde broeken, probeerde ook vrouwen wat steviger en weerbaarder te maken via het ontwerpen van een broek die niet de vrouwelijkheid in de vrouw ontkende, maar op een waarlijk feministische wijze de vrouwelijkheid in de vrouw sterker maakte, weerbaarder en vitaler, en dat is nu juist precies wat we in een tijdperk waarin het classicisme van de individualistische mens verloren dreigt te gaan nodig hebben.
De wetenschapper K. Schuyt probeert ons als drager van 'de vrouwenhatende snor' een moralistische discussie over terreur op te dringen. Maar ik kijk naar zijn foto en ik denk: "Scheer eerst die terroriserende, intimiderende snor eens af, meneer!
Een snor is terreur. Dat moeten we in gaan zien. Een snor is de ontkenning van de klassieke mens. Want welke klassieke persoonlijkheid draagt er nu een snor?
Ja, Nietzsche, zeggen ze, die droeg een snor, en wat voor een , maar Nietzsche is gek geworden en dat kwam door die belachelijke grote burgermanssnor waarachter hij zijn gevoelige gezicht verborg. Niks erger dan de terreur van de snor.
Jan-Peter Balkende heeft ook een snor. Die is niet zichtbaar, maar hij is er wel. En de naam van zijn snor is: CDA.
Ja, in een klassieke wereld is het de bedoeling dat mensen wijzer worden en omdat ik werkelijk een groot liefhebber ben van wijsheid scheer ik alle zichtbare en onzichtbare snorren af. Niet om mijzelf groot en belangrijk te maken natuurlijk, want snorloze bescheidenheid is een sieraad dat glanzend en stralend mijn gelaat verlicht, maar om de lezer duidelijk te maken dat elke discussie over terreur zinloos is wanneer de woordvoerder zelf gebonden is aan terreur.
Wie de ander machogedrag verwijt zal zelf alle valse machosymbolen van zich af dienen te werpen. K. Schuyt concreet gesteld - dient zijn wetenschappelijke snor te verwijderen. Jan-Peter Balkenede zijn politieke snor.
Want pas als we allemaal snorloos zijn kunnen we verder gaan. En dat wilde ik dus even hier vertellen, in deze tweede beschouwing die gekoppeld is aan de verlegen modeontwerper en de wat patserig ogende man die zichzelf wetenschapper noemt.

Zie ook: Horoscoop Nietzsche

Tony Blair ontmoet Qadhafi

Dat politiek geen zaak van de eerlijken is bewijst het (vanuit politiek oogpunt bezien 'slimme') bezoek van Tony Blair aan de Libische leider Qadhafi. Wie als objectieve moralist het verschil moet aangeven tussen Qadhafi en Saddam Hussein kan alleen maar stellen dat die verschillen miniem zijn. Saddam was net als Qadhafi een door het Westen in het autoritaire zadel gezette regeringsleider en ook Saddam wilde graag de banden met Engeland herstellen, maar zat opgescheept met het mislukte sanctiebeleid van Amerika en Engeland dat van de 'goede' Tony Blair een misdadiger maakte, zodat de verwijdering van Saddam domweg noodzakelijk was in een wereld waarin Westerse leiders niet toe willen geven dat ze een slecht en rampzalig Midden-Oosten beleid hebben gevoerd. Erg kinderachtig allemaal en het kost een paar doden en gewonden - maar ach, wie 'goed' wil zijn moet daarvoor de prijs betalen natuurlijk. En dan let je niet op zoiets onbelangrijks als 'een mensenlijk'...

Favoriet boek van Gaddafi: The Outsider van Colin Wilson

IN HIS seminal essay, Existential Criticism (1958), Wilson wrote: It is my hope that, within the next two decades, the techniques of existential thinking will become commonplace in England and America. They would undoubtedly provide a solution to many problems which we now regard as peculiar to the mid-twentieth century.
Unfortunately for him, this was not to be; it was not Wilson s broadly humanistic stance which came to be the fashion in the next two decades and beyond, but the virulently anti-humanist approach of the new wave of French thinkers such as Derrida (born 1930, a contemporary of Wilson s), Barthes and Foucault with their emphasis on deconstruction, the elusiveness of meaning, and the death of the author .
It was ironic that these thinkers all took their cue from aspects of the work of Nietzsche, the German Romantic philosopher, who Wilson saw as having indicated the road to a new phase in human evolution through a form of mental concentration able to bring about a deeper perception of meaning, and make people stronger and healthier as a result. (Colin Wilson at 70)

Colin Wilson is de man van het positieve denken, een humanistisch denker die in Friedrich Nietzsche een profeet van de geestelijke gezondheid ziet. Het feit dat anti-humanisten Nietzsche gekaapt hebben - zonder dat iemand protesteert - zou ons te denken moeten geven.

Vrolijke Moraal & Zure Moraal

De overgevoelige, aan allerlei neurotische ziekten lijdende schrijver-filosoof Friedrich Nietzsche kan zonder enig voorbehoud 'de filosoof van de moraal' worden genoemd, een van de weinige Westerse denkers die de bekrompenheid van het joods-christelijke denken probeerde te doorbreken door tegenover de filosofie van de dood en het nihilisme (joods-christelijk denken) de filosofie van het leven en de wetenschap te plaatsten. Wetenschap was in zijn ogen geen dorre bezigheid van fundamentalistische letterknechten (een vorm van antireligieus denken, die juist vanwege het fundamentalistische karakter ervan zelf weer religie wordt) maar een 'vrolijke bezigheid' die gericht was op geestelijke bevrijding, een moreel woordje, dat vanwege het religieuze karakter ervan (bevrijding of verlichting heeft altijd centraal gestaan in niet-fundamentalistische godsdiensten) wetenschap niet tegenover de religie plaatst, maar ernaast. Het mag daarom vreemd genoemd worden dat in een debat over 'waarden en normen', een debat dat aangezwengeld wordt door mensen die zich zowel 'wetenschapper' als 'moralist' noemen (denk aan de staatsmoralist Kees Schuyt: gestaald in de vals-moralistische jaren zeventig) de naam 'Nietzsche' nauwelijks op een serieuze wijze ter berde wordt gebracht, behalve dan door mensen die het werk van Nietzsche in dienst proberen te stellen van een vorm van moralistisch denken die met de vrolijke wetenschap van Nietzsche weinig te maken heeft - alleen al vanwege het simpele feit dat je er als van het leven genietend mens absoluut niet vrolijk van wordt...
Wat Nietzsche zo bijzonder maakt is dat hij niet zuur en verzuurd wil zijn. De man is de vijand van het rancuneuze denken, en waarschijnlijk vanwege die immorele eigenschap wordt hij afgewezen door mensen die sterk onder de invloed staan van op wraakzucht gerichte krachten in onze maatschappij.
Wie het beleid van de staat Isra l beziet zal ontdekken dat die staat bij uitstek het morele denken vertegenwoordigt waar Nietzsche zich tegen verzet. Het Isra l van Ariel Sharon is een ziedende zee van wraakzucht en rancune, gekoppeld aan de barre onredelijke en hysterische onwil het eigen ongelijk te bekennen en simpelweg toe te geven dat men in het verleden grote fouten heeft gemaakt.
De oorlog tegen Irak, de demonisering van Saddam Hussein, de hysterische wil van ons allen terreurbestrijders te maken, het zijn allemaal producten van de wraakzucht en wie dat niet in wil zien, wie weigert toe te geven dat rechts zionisme vanuit Nietzscheaans oogpunt bezien een doodgewone rancuneleer is, zal zich nooit een vriend van de humanist Nietzsche kunnen noemen.
Wraakzuchtige mensen zullen Nietzsche - die de vijand van elke rancuneleer is - nooit bewonderen. Dat moet je inzien wanneer je een discussie wilt beginnen over de moraal . Wat Nietzsche ons leert is dat er een vrolijke moraal is en een zure moraal. Astrologen spreken over een Jupiter-moraal (Jupiter is verdraagzaamheid, vrolijkheid, eerlijkheid) en een Pluto-moraal (Pluto is dwang, onredelijkheid, dierlijk instinct).
Vrolijke moralisten en zure moralisten staan altijd tegenover elkaar. In de jaren vijftig noemden de Roomsen zichzelf 'vrolijke moralisten' en ze keken neer op 'de zure moralisten': de zwarte kousendragers van de protestantse kerk.
Juist vanwege die vrolijkheid heeft het katholicisme me altijd aangetrokken en keek ik op een enigszins hooghartige wijze neer op het zwarte kousenvolk dat steeds maar pogingen deed de Roomsen te verslaan.
Eigenlijk ben ik nog altijd Rooms in de goede, ouderwetse zin van het woord, een vrolijke moralist dus, die graag een glas smakelijk vocht nuttigt, wanneer hij een filosofische beschouwing over het een en ander moet geven. Nu bijvoorbeeld, terwijl ik aan het schrijven ben, wordt mijn geest gestimuleerd door de vrolijke klanken van het Dave Brubeck kwartet ( Kathy s Waltz ), mijn zwarte kat ligt genoeglijk te snorren en naast het toetsenbord staat een glaasje sap geduldig te wachten op mijn liefkozende hand, die op een wellustige wijze het slanke onderstel beet gaat paken, teneinde via ronduit wulpse gebaren het zoete vocht in mijn wijd geopende mond te gieten...
Ja, echte wetenschap is een welhaast erotisch gebeuren, vrolijke wetenschap dus, en dat is de reden waarom ik mij een vriend van Friedrich Nietzsche noem.
Je hebt van die zure moralisten die denken dat ze iets van Nietzsche begrepen hebben, maar hun zure gezicht ontmaskert ze. Kijk naar de staatsmoralist Kees Schuyt. Lijkt een vrolijke man, tot je het merkwaardige zure borsteltje onder zijn neus waarneemt, een ontkenning van de vrolijkheid dus, en voor mij de reden om te stellen dat de snor Friedrich Nietzsche het geestelijke graf in heeft gewerkt.
Je kunt niet vrolijk zijn wanneer je een snor draagt. Kijk bijvoorbeeld eens naar de wijze waarop een snordrager zijn voedsel naar binnen werkt. Daar word je als beschaafd mens bepaald niet vrolijk van. Altijd druipen er vochtdruppels en etensresten aan de haren van het zure borsteltje en vooral wanneer je een vrolijk karakter bezit - en dat bezit ik - stoot je dat af. Hetzelfde geldt natuurlijk voor schaamhaar, want ja, wanneer we toch op een wetenschappelijke wijze met moraal bezig zijn en ook de vrolijkheid niet schuwen, dan kun je geen enkel zuur borsteltje veronachtzamen en is het je dure wetenschappelijke plicht alle relevante feiten in ogenschouw te nemen.
Schaamhaar kan een bron van frustratie zijn voor een vrolijk en beschaafd mens. Je ziet soms foto's van vrouwen die zich in geknielde stand hebben gepositioneerd voor een persoon van het mannelijke geslacht, waarbij het hoofd schuilgaat in een enorme bos schaamhaar... Daar word ik dus niet vrolijk van! Dit gedrag, zou ik als overtuigde Nietzcheaan stellen, is niet moreel. Je denkt aan de harde stugge haren die tussen je lippen komen en je mond binnendringen.., je neiging om te braken en de hatelijke indringers tesamen met het meest zure gedeelte van je maaginhoud uit te spuwen over de geslachtsdelen van de behaarde ander, en je weet dat hier maar een echte morele oplossing is: de schaar.
O, geen enkel instrument heeft me sinds de jaren zestig - de jaren van het lange haar! - zoveel plezierige gedachten bezorgd als de schaar. Geen dure, artistiek gevormde schaar of zo, want ik blijf een eenvoudig en vrolijk mens, maar een simpele huishoudschaar die in elke winkel waar men huishoudelijke artikelen verkoopt kan worden aangeschaft.
Waarmee ik dus wil zeggen dat morele overwegingen nooit los kunnen worden gezien van de emoties die deel uitmaken van elk menselijk wezen, ook van diegenen die zich - getooid met snorren, baarden en grote pruiken - 'wetenschapper' noemen.

In de discussies rondom de Islam, waarin allerlei als bizar beschouwde kledinggewoonten worden veroordeeld op een tamelijk fanatieke wijze, vergeet men terug te blikken op de jaren van totale verstandsverbijstering die door veel linkse zalvers 'de jaren van de revolutie' worden genoemd.
Dat waren ze natuurlijk niet, want kenmerkend voor de lange haren dragers was de afkeer van de vrolijke moraal van Friedrich Nietzsche (zo werd ik door marxisten een fascist met Uebermensch-idealen genoemd). Lang haar betekende in feite verzuring van de geest, en die zuurheid, daar lijden we nog altijd onder met z'n allen, zodat ik blijf hameren op de noodzaak van totale en radicale ontharing.
Scheer uw haar af. Verwijder ook het schaamhaar. Koop een tondeuse bij de firma Blokker (in de aanbieding deze week - haal de reclamefolder!) en maak uw partner gelukkig. Want ik weet uit ervaring hoe je kunt walgen van een bos haar in je mond tijdens het vrijen. Daar knap je geestelijk op af, en wat we in deze zure tijden hard nodig hebben is een vorm van genieten waar je vrolijk van wordt. Hetgeen ik dus met deze uiterst diepzinnige Nietzscheaanse beschouwingen hoop te bereiken (26-3-2004)

Theo van Gogh & de Islam

Yves Saint-Laurent is geboren op 1 augustus 1936 in Oran. Zon in het teken Leeuw, Maan in Steenbok. Ascendant in Vis. Jupiter en Saturnus dominant geplaatst. Zon (samen met andere planeten) geplaatst in het huis van het verlegen teken Maagd (huis 6).

Vier planeten (dus ook vier tekens) spelen volgens joodse astrologen een hoofdrol binnen de aan kosmische wetten gehoorzamende geschiedenis van het volk van Israel:

Saddam & Andorra

AP is reporting that the Coalition Provisional Authority has closed the weekly newspaper of radical young Shiite cleric, Muqtada al-Sadr, al-Hawzah. It is charged with fomenting violence against US troops. (Juan Cole 29-3-04)

"Saddam Hussein was an old man nearing his dotage. He had one son who was a murderous lunatic and another who aspired to follow in his father's footsteps. When dictators grow old and weak, there is always a power struggle, and there is no guarantee that either of Saddam's sons would have survived it. Moreover, Saddam Hussein had no ties to international terrorism. His only tie was his support for the Palestinians. His was a secular government, and he despised religious fanatics and they despised him." Charley Reese 29-3-04

Hoewel de redactie van de Volkskrant nog altijd pogingen in het werk stelt elk feit dat een positief licht zou kunnen werpen op Saddam Hussein in een kwaad licht te plaatsen (Saddam MOET het absolute kwaad zijn - hetgeen hij NIET is), zal een eerlijke,objectieve bestudering van het aanwezige feitenmateriaal alleen maar kunnen aantonen dat de man niet beter of slechter was dan wij allemaal. Wanneer we Saddam ter dood veroordelen zouden we eigenlijk allemaal zelfmoord moeten plegen omdat wij even schuldig of onschuldig zijn als de duivel die we zelf geschapen hebben. Het geeft geen pas je slechtheid in een ander te projecteren, om vervolgens die slechtheid kapot te schieten. Schiet dan jezelf dood. Dan hoef je niet te projecteren en is de wereld bevrijd van een lading ongecontroleerde slechtheid die er niet zou zijn wanneer je gewoon een kinderlijk, onafhankelijk mens had durven zijn. Want daar draait alles om: we hebben ons overgeleverd aan het collectivisme en we zijn niet in staat de dierlijke krachten van dat collectivisme te beheersen, zodat we geleidelijk aan terugvallen in een vorm van koude-oorlog-denken die juist daarom zo gevaarlijk is, omdat de vijanden die we scheppen in feite geen echte vijanden zijn, zoals dat wel het geval was in de jaren zestig, toen er krachten aan het werk waren die kwaadaardige, imperialistische bedoelingen hadden, gericht op de wil het vrije, liberale, onafhankelijke denken te vernietigen.

Wie verstand heeft van astrologie kan in de kleuren die zichtbaar zijn op de hierboven afgebeelde foto van Saddam Hussein symbolische verwijzingen naar planeten zien. De zilveren kleur van het pak en de zilverkleurige stropdas verwijzen naar de Maan (gevoel, fantasie, compassie), terwijl de lila kleur van de gordijnen de planeet Jupiter aangeeft (recht, wijsheid, verdraagzaamheid). De Maan en Jupiter worden altijd weergegeven als Moeder & Kind. Om aan te geven dat een rechtvaardige samenleving alleen maar mogelijk is wanneer het recht op een moederlijke wijze wordt beschermd. (Zie ook: Horoscoop Franz Kafka)

Het communisme en de Islam mogen niet op een lijn worden geplaatst. En toch is dat wat momenteel gebeurt. Wanneer Jan Blokker in een humorloos artikeltje spreekt over 1.5 miljard moslims die met de kont omhoog de een of andere god zitten te aanbidden, dan toont hij daarmee aan dat hij een vertegenwoordiger is van het koude oorlog denken. Dat begrip ('koude oorlog') is een verwijzing naar de demonisering van de ander, hetgeen iets anders is dan intelligente, wetenschappelijke kritiek en de keiharde veroordeling van alles wat extremistisch is.
Wat we niet willen inzien is dat Saddam Hussein geen koude oorlog denker was, maar een vijand van alle vormen van extremisme: het christelijke fundamentalisme van Bush, het zionistische extremisme van Sharon en het Islamitische fundamentalisme van de groep extremisten rondom Muqtada al-Sadr, waarvan de Amerikaanse legerleiding nu zegt dat ze binnen een democratische wereld niet vrij mag zijn, omdat ze de vrijheid alleen maar gebruikt om op een giftige wijze haat en verderf te zaaien - precies hetzelfde argument dat Saddam Hussein gebruikte.
We vergeten dat Saddam Hussein daarom een terrorist wordt genoemd, omdat hij de vijand was van het terrorisme. Precies zoals wij doden, en roven en tekeer gaan als beesten omdat we naar ons zeggen worden bedreigd door terroristen, zo ging Saddam Hussein tekeer tegen extremisten die van de seculiere republiek Irak een door extremistische Iraanse ayatollahs geregeerde theocratie wilden maken, een schrikbeeld dat schrijvers als Leon de Winter hanteren om al het geweld van de rechtse regering Sharon goed te praten. Want Ariel Sharon is gewoon een kopie van Saddam Hussein die uit naam van de teneurbestrijding elke tegenactie hoe wreed en onmenselijk ook - gerechtvaardigd noemt.
Saddam Hussein was daarbij in zekere zin eerlijker, ging tekeer tegen echte extremisten, terwijl Ariel Sharon voortdurend onder het mom van de terreurbestrijding de gematigde krachten vernietigt, omdat hij geen orde nastreeft, maar chaos.
Waar Saddam Hussein de Arabieren tot eenheid wilde dwingen, een vorm van dwingelandij die averechts uitwerkte, daar probeert Sharon voortdurend Arabieren tegen elkaar op te zetten, omdat hij niet wil dat de zionisten een kleine minderheid vormen binnen een sterke, verenigde moslimwereld. Wanneer het Midden-Oosten een rustige, sociale eenheid zou zijn, dan zou Israel het Andorra van het Midden-Oosten zijn, een grappig ministaatje met minimensen die doen alsof ze iets voorstellen terwijl ze niks zijn een situatie die bestond in de jaren vijftig, toen Israel weinig meer was dan af en toe een foto in de krant van wat goedgelovige christenen die een boom gingen planten in het heilige land , zonder dat we ons er bewust van waren dat honderdduizenden Palestijnen van hun rechten waren beroofd .
Het is Yasser Arafat geweest die in 1965 de idylle verstoorde en ons de verborgen (Palestijnse) werkelijkheid toonde en dat is waarschijnlijk ook de reden waarom Sharon in Arafat de duivel ziet, die hij (evenmin als Saddam Hussein) in feite niet is.
Wanneer we eerlijk zouden zijn en gewoon als verdedigers van de werkelijkheid tegen elkaar zouden zeggen dat Isra l niet belangrijker is dan het ministaatje Andorra, dan zou er niks aan de hand zijn. Dan zou er op een zakelijke wijze een verdeelplan worden opgesteld. Dan zouden we tegen de rechtse zionisten zeggen: Besef wie en wat je bent en stel geen absurde eisen , en dan zou er geen Midden-Oosten probleem zijn. Maar op de een of andere manier blijven we onszelf wijs maken dat Isra l iets bijzonders is.
Ik wil met Isra l niks te maken hebben, ben er een keertje geweest, uit nieuwsgierigheid, was zo dom ongewassen fruit te eten op een markt in Jeruzalem en heb vervolgens een week lang met koorts en buikloop in bed gelegen zodat ik vrijwel niks van Jeruzalem heb gezien. Waarmee ik alleen maar wil zeggen dat een mens een land waaruit hij met buikloop vertrekt nou niet bepaald kan zien als een bijzonder laat staan: heilig of goddelijk - land
Nee, als ik dan toch een ministaat moet verdedigen dan kies ik liever voor Andorra. Omdat het ook klein is en omdat het hele keurige, christelijke winkeltjes bezit die op een hele keurige en zedelijk-correcte wijze met water en zeep worden schoongeboend.
Ja, ik heb me voorgenomen van nu af aan het leven en werken van de Andorriaanse medemens te gaan bestuderen. Terugkeren naar 'de christelijke deugden', zoals staatsmoralist Kees Schuyt het stelt. Ontdekken wat het in zedelijk opzicht zo deugdzame Andorra heeft betekend voor de mensheid en in hoeverre wij via het aanknopen van bijzondere banden met Andorra ons leven kunnen verbeteren .

De weg, de waarheid & het leven

Astrologie, Saddam Hussein & Het Oedipus complex.

Hoewel het New Age denken, met zijn teruggrijpen op klassieke verhalen en thema's, als zijnde 'onzin' terzijde wordt geschoven door mensen die zichzelf graag 'wetenschapper' noemen, maken klassieke verhalen en thema's een belangrijk onderdeel uit van allerlei psychologische theorie n. Met name Sigmund Freud kan aangemerkt worden als een van de belangrijkste mythologische denkers, een man die klassieke thema's niet verbindt aan de enige wetenschap die ze zinvol kan verklaren: de astrologie, maar aan een zelfbedachte pseudo-wetenschap - 'de psychoanalyse' - die een mengsel is van klassieke symboliek en pseudo-wetenschappelijke dogmatiek.
Waarom een mens de symbolen serieus neemt en de wetenschappelijke leer waar ze naar verwijzen niet is mij een raadsel, een duistere banvloek die mogelijkerwijze ontkracht kan worden met behulp van de door Paul Vitz ontwikkelde 'afwezige vader hypothese', die athe sme koppelt aan een gebrekkige relatie met de vader.

Het Oedipus-complex in zijn primaire vorm, waarbij het kind de vader overwint om een band aan te kunnen knopen met de moeder verwijst naar de Maan-Jupiter relatie, die gefrustreerd wordt door de beperkende, onrechtvaardige Saturnus (de vloek der wet).
Jupiter (Jezus) en de Maan (Maria) vormen een eenheid die een dam van gematigdheid wil vormen tegen de te strenge vader die via onderdrukkende wetgeving de zorg en het recht wil vernietigen. Wie de foto van Saddam Hussein hierboven bekijkt ziet een man die als Moeder-Kind-vertegenwoordiger (zilverkleurig pak en lila gordijnen) de gevangene is van een onderdrukkende vader die hij probeert te doden door een positief gekleurd zelfbeeld in het onderdrukkende beeld van de strenge dominante Vader-God (Khomeini) te projecteren.
De persoonsverheerlijking die Saddam rondom zichzelf opbouwde zou je dus kunnen zien als een poging de onderdrukkende vader te onderwerpen aan een psychologisch transformatieproces: er wordt, zoals Kees Schuyt het uitdrukt, een 'positief rolmodel' geschapen, dat het negatieve vaderbeeld dat Iran heeft ontwikkeld, Khomeini als despotische antivader, moet ontkrachten.
Het sterk accentueren van lichte kleuren (wit, blauw, lila) door Saddam Hussein en zijn intense afkeer van alles wat fundamentalistisch is zou er op kunnen duiden dat er sprake is van een Oedipuscomplex dat in zijn geval tot dictatuur (let op de zure snor!) moet leiden omdat de afwezige vader tegelijkertijd een dominant aanwezige vader is, die het Moeder-Kind denken wil vernietigen.
De intense afkeer van Khomeini kan mede herleid worden naar de afwezigheid van een echte vader in het leven van het kind Saddam en het dominant aanwezig zijn van een strenge, leugenachtige stiefvader, die het kind wil dwingen een leugenaar en een misdadiger te worden.
Astrologisch gezien kan de problematiek van de strenge, liefdeloze vader verklaard worden door de aanwezigheid van een negatief Venus-Saturnus-aspect in de horoscoop van Saddam. Venus is de planeet van de liefde, de vrouwelijkheid en de harmonie, en wanneer die planeet gedwarsboomd wordt door een strenge, ontspoorde Saturnus, dan ontstaat als reactie daarop altijd een verlangen naar warmte, liefde en harmonie, gecombineerd met het verlangen het beeld van 'de goede vader' te ontwikkelen, een beeld dat Saddam via een persoonsverheerlijkingproces heeft geconcretiseerd, juist vanwege de dominante aanwezigheid van de monsterlijke supervader: de ayatollah Khomeini, die alles symboliseert wat Saddam Hussein in zijn jeugd heeft moeten missen.
Je zou daarom, uitgaande van de aanname dat het Oedipuscomplex enige realiteitswaarde bezit, de conclusie kunnen trekken dat de vernietiging van het positieve vaderbeeld van Saddam Hussein , hoe neurotisch van aard het in zeker opzicht misschien ook is (zo ervaart Paul Vitz het als negatief omdat het atheistisch is..), de weg heeft vrijgemaakt voor de liefdeloze Saturnale krachten waartegen het zich verzette. We hebben - met andere woorden - een eenzame, strenge vadergod ontdaan van zijn ketenen, en het is de vraag of we - zonder de ontwikkeling van een positief vaderbeeld - in staat zullen zijn dat strenge monster te temmen.

Venus in negatief aspect met Saturnus: Venus, planeet van de liefde, wordt hier begrensd en tegengewerkt door de strenge, zwaarmoedige en bij tijden ijskoude planeet Saturnus. Net als bij het positieve aspect spelen conservatieve waarden in de liefde een grote rol. Een sterke nadruk wordt gelegd op trouw, aangepast sexueel gedrag en het instandhouden van relaties, ook al is er van liefde allang geen sprake meer. De gevoelsmatige kwetsbaarheid is groot. Men is geremd en bezit vaak niet de moed om een echte keuze te maken... Negatieve Saturnus-aspecten vereisen een harde opstelling tegen alles wat bekrompen, bevooroordeeld en aangepast is.

De moraal van het verhaal

A Resolution?

Het bovenstaande fragment (waarin joden worden opgeroepen hun moralistische machtsdroom op te geven) is afkomstig uit een artikel dat op een serieuze wijze het waarheidsgehalte in het beruchte pamflet 'De protocollen van Zion' wil onderzoeken - een gevaarlijke onderneming in een wereld die elke veronderstelling dat er zoiets bestaat als een 'joodse machtsdroom' als 'revisionistisch' (lees: 'antisemitisch') beschouwt. Toch zal een dergelijk (eerlijk en objectief) onderzoek noodzakelijk zijn, wanneer we werkelijk een einde willen maken aan het Amerikaanse "Macht is recht' denken, dat op een duidelijke en uitgesproken wijze door machtige rechtse zionisten wordt gesteund. We dienen ons daarbij te realiseren dat de Protocollen van Zion in de Arabische wereld wel degelijk serieus genomen worden en dat het negeren van die werkelijkheid er alleen maar toe leidt dat wat ooit een wetenschappelijk onderzoek was verwordt tot een irrationele aanklacht in handen van fanatici.

"We hold these truths to be self-evident, that all men are created equal; that they are endowed by their Creator with inherent and inalienable rights; that among these, are life, liberty, and the pursuit of happiness; that to secure these rights, governments are instituted among men, deriving their just powers from the consent of the governed; that whenever any form of government becomes destructive of these ends, it is the right of the people to alter or abolish it, and to institute new government, laying its foundation on such principles, and organizing its powers in such form, as to them shall seem most likely to effect their safety and happiness."

Declaration of Independence
as originally written by Thomas Jefferson, 1776

Mel Gibson & de gevoelige enkeling

Overgevoeligheid zou je 'het noodlot van mijn leven' kunnen noemen. Een bizar noodlot eigenlijk omdat gevoeligheid an sich algemeen gezien wordt als een deugd, een teken van beschaving, een eigenschap dus waar je trots op zou mogen zijn..., wanneer het zo was dat de wereld waarin we leven een eerlijke wereld is....
Maar we leven niet in een eerlijke wereld. En daarom slaat gevoeligheid om in 'overgevoeligheid' (het woordje 'over' is een reactie op het woordje 'on') en ben je zo heel ineens een zwakke, machteloze, uitgestoten eenling - alleen maar omdat je gevoelig bent...
Heel concreet betekent dit dat in een wereld waarin de gevoelige mens geminacht wordt (met gevoel bereik je in de harde wereld van het collectivisme helemaal niks) gevoelige mensen alles op alles zullen zetten om hun gevoeligheid te ontkennen of te verbergen. En dat is nu precies wat in Amerika is gebeurd, waar de gevoelige, sentimentele George W. Bush na de 11 september aanslag (9 en 11 zijn bijzondere getallen: zie het numerologiegedeelte) zichzelf belachelijk zit te maken door het neoconservatieve jasje van de 'macht is recht denker' aan te trekken.
Ik heb de man gezien tijdens de campagne die voorafging aan de presidentsverkiezingen. Een watje, waarvan je - wanneer het niet zo was dat hij getrouwd was - zou zeggen: 'dat is een exemplaar van de homoseksuele medemens', erg verwijfd, trots op zijn hemden, zijn laarzen en zijn mooie cowboyhoed, uitgesprokbn ijdel, een beetje aanstellerig zelfs, en dus het absolute tegendeel van de harde, neoliberale zakenman, die ons in dit land voortdurend zit vertellen momenteel dat de tijden van de gevoelige mens definitief voorbij zijn (ben je gevoelig, hang jezelf maar op!).
Ik luister naar die neoliberale boodschap, die door links en rechts wordt uitgedragen en ik vraag mezelf af waarom al die harde neoliberalen toch zo hun best doen de schijn te wekken dat ze beschaafde mensen zijn. Waarom zou je dat doen? Waarom jezelf beschaafd noemen als je gevoelige mensen haat? Zeg dan eerlijk waarop het staat. Noem jezelf fascist en sla de gevoelige mensen aan het kruis. Dan kunnen we tenminste zonder gewetensproblemen Mel Gibson's film 'The Passion' bekijken, een film die weinig meer is dan een lange aaneenschakeling van meppen en slagen die er op zijn gericht een machteloze eenling kapot te slaan.
Want wat de citici niet willen zien in deze film is het harde feit dat de misdadigers machteloze enkelingen zijn, die zichzelf geplaatst zien tegenover een machtige horde, die zich massaal over- of uitlevert aan sadistisch genot.
Wat we zien gebeuren is simpel. De horde schakelt via collectivisering de moraal uit, hetgeen tot gevolg heeft dat elk elementair gevoel van medelijden verdwijnt. Al het gif, alle haat en alle dierlijke gevoelens die mensen bezitten worden losgelaten op de enkeling, die - en dat is de boodschap van de film - tot taak heeft alle zonden (lees: sadistische gevoelens) van de mensheid op zijn schouders te laden. Zijn lijden is een soort katharsis, die de ziel van de dierlijke mens moet reinigen, zodat hij, ondanks zijn dierlijkheid, in staat is de schijn van het tegendeel op te bouwen.
In feite is dat ook de kern van de pessimistische boodschap die Willem Frederik Hermans uitdraagt in zijn literaire werk. De enkeling staat altijd zwak en machteloos tegenover de horde, die alleen maar op zoek is naar zondebokken waarop hij zijn dierlijke driften bot kan vieren.
"Het is", volgens het evangelie van W.F. Hermans, "een verschrikkelijk noodlot enkeling te moeten zijn." Je kunt niet aan de anderen ontsnappen en daarom is er maar een uitweg: jezelf omhoog slaan naar de top, zodat je als machtige eenling wraak kunt nemen via het scheppen van een kunstwerk dat in feite alleen maar een poging is te verhinderen dat je door de domme meerderheid kapot geslagen wordt.
Kunst is binnen dat pessimistische wereldbeeld weinig meer dan een poging van de zwakke eenling om te overleven, een absurde werkelijkheid natuurlijk, die aantoont dat de claim van het liberalisme - dat het de vrije enkeling zou steunen - doodgewone onzin is, net zulke lariekoek als de onzinnige opvatting van de socialist Marcel van Dam dat 'het individualisme' de oorzaak van alle problemen in de wereld zou zijn.
Het tegendeel is natuurlijk waar. De enige mensen die binnen een collectivistische wereld enkeling mogen zijn, zijn de zondebokken: Marc Dutroux, Saddam Hussein, Osama bin Laden, Yasser Arafat, en ga zo maar door, en het is daarom ook geen wonder dat Jezus aan het kruis hangt tussen twee misdadigers, twee enkelingen, waarvan de een zichzelf verbroedert met Jezus, zodat op een heel ontroerende wijze de ban van het noodlot verbroken wordt en Jezus samen met een 'goede moordenaar' het rijk van zijn hemelse vader betreedt.
Dat feit wordt zelden genoemd: dat Jezus zichzelf verbroedert met een misdadiger en samen met hem de hemel binnentrekt. Wij haten misdadigers. Als iemand kontakt heeft gehad met een misdadiger, dan verbannen we hem uit de hemel, dan moet hij afstand doen van zijn rechten op een ereplaats in de maatschapij en dan moet hij de rol van vernederde uitgestotene spelen, een mislukkeling die altijd een zwart Kainsteken op het voorhoofd mee dient te dragen, dat aan moet tonen dat de morele horde het alleenrecht op de hemel bezit.
Wat dat betreft zouden we het gevoelige koningskind Johan Friso een Jezusfiguur kunnen noemen, waar hij als 'koninklijke hoogheid' zichzelf verbroedert met een 'maffiameisje'. De prins wordt verliefd op iemand die gezien wordt als een misdadig element en hij voert haar mee naar zijn koninklijke wereld, waar zij hartelijk ontvangen wordt door zijn god geworden moeder: Beatrix...
Heel mooi en evangelisch natuurlijk, de romance van de koningin en het maffiameisje, maar geen verhaal waarnaar de schijnheilige Hollandse elite wil luisteren, want moralistisch Holland houdt niet van evangelische verhalen.
Holland, dat is het land waar gevoelige mensen zichzelf de pruik van het collectivisme op het hoofd plaatsen (kijk naar de foto van Wim Kok hierboven), zodat de gevoelige mens met een dun bosje intellectuelenhaar (ik op de foto ernaast!) alleen maar op een wat melancholieke wijze zich terug kan trekken uit de dwaasheid, teneinde eenzaam en alleen zichzelf een weg te banen naar een eigen wereld waarin de kille, onpersoonlijke pruikenmensen niet langer de baas kunnen zijn... (31-3-2004)

Zie ook: Koppen kijken met Henk van Os